Boekenberg Spijkenisse: gedateerd of met vooruitziende blik?

Voor ik me ga verdiepen in allerlei nieuwe dingen eerst een oefenblogberichtje over een bibliotheek die me laatst opviel op internet: De Boekenberg, bijgenaamd ‘Het Louvre van Spijkenisse’, een indrukwekkend gebouw. Deze bibliotheek werd op 4 oktober officieel geopend door Prinses Laurentien.
Dan moet het wel een bijzondere bibliotheek zijn en dat is het ook:

'Hoofdfunctie van het gebouw is het huisvesten van de bibliotheek. Boekenberg Spijkenisse is een energie-efficiënt gebouw. In de toekomst kan het gebouw onafhankelijk worden van fossiele energiebronnen.

Boekenberg Spijkenisse is gestapeld gebouwd en heeft een glazen piramide van 26 meter. In de piramide is de bibliotheek gevestigd, die zichtbaar is voor iedere voorbijganger. In de bibliotheek zijn op brede terrassen de boekenkasten geplaatst, waardoor er letterlijk een boekenberg is ontstaan. De ontwerper van het gebouw, de Nederlandse architect Winy Maas wil hiermee inwoners van Spijkenisse uitnodigen om te (gaan) lezen.

In het gebouw zorgen planten niet alleen voor schaduw onder het glazen dak, maar ook voor een aangenaam binnenklimaat. Zonder de inzet van koelmachines en ketels wordt het klimaat in het bibliotheekgebouw geregeld. Boekenberg Spijkenisse heeft geen gasaansluiting en geen schoorsteen. Verdere technische voorzieningen zijn onder andere de inzet van regenwater voor spoeling van toiletten, automatisch werkende zonwering, vloerverwarming en -koeling in de bibliotheekruimten en toevoer van ventilatielucht bij de werkplekken in plaats van roosters in plafond.

Naast de bibliotheek zijn in het gebouw ook een MilieuHuis, een schaakvereniging en culturele en commerciële ruimtes ondergebracht.'

Het eerste dat me opviel was de prachtige architectuur en meteen daarna al die ‘ouderwetse’ boekenkasten. Waar zijn de stapeltjes? Waar de frontaal geplaatste boeken? Waar de snuffeltafels? Niks ‘winkelconcept’: gewoon alle boeken met de rug naar je toe! Zelfs op sommige plekken dusdanig, dat je de neiging moet weerstaan om ze geen zetje naar buiten te geven :-). En dan ook nog zo hoog: hoe kun je de hoge boeken in vredesnaam pakken? Nergens een ladder te bekennen...

In een stukje radio-uitzending van RTV Rijnmond kreeg ik antwoord op mijn vraag: de architect heeft de bibliotheek ontworpen met het idee dat er over een x-aantal jaren helemaal geen boeken meer zijn! De boekenkasten zijn uiteindelijk ‘slechts decor’. Tot en met de vierde plank kun je erbij. De bibliotheek krijgt in de toekomst andere functies en daar horen 'echte boeken' niet meer bij.

Wordt de bibliotheek dan uiteindelijk een soort buurthuis? Een culturele instelling? Maar daar zijn er toch al zoveel van? Ik ben heel benieuwd hoe de bibliotheek zich de komende jaren ontwikkelt. Voorlopig komen de meeste bezoekers nog steeds vooral voor de boeken. Een beetje winkelconcept hier en daar zou in Spijkenisse volgens mij geen kwaad kunnen, maar daar zal de architect vast anders over denken. En als ik ooit in de buurt van dit ‘Louvre’ ben, ga ik zeker rondkijken. En misschien wel een kraantje regelen voor een heel hoog boek… :-)

Voor de doorzetters nog een filmpje van de officiële opening: